Historia sauny

Obecnie wiele miejsca w mediach poświęca się metodom i środkom tzw. odnowy biologicznej, jednak tylko nieliczni stosują ją w praktyce. A wystarczy dosłownie 30 min. dziennie żeby, choć częściowo, zregenerować organizm. Sauna, w której poddawani jesteśmy działaniu wysokiej temperatury jest świetnym sposobem na odreagowanie trudów dnia.

Jest to metoda wykorzystywana od dawien dawna. Najstarszy zapis odnośnie sauny pochodzi z kijowskiej Kroniki Nestora datowanej na 1113 rok, jednak nie podlega żadnej dyskusji fakt, że w dziedzinie sauniarstwa Finowie mają jedne z najstarszych doświadczeń. Z badań archeologicznych wynika, że doświadczenie Finów sięga aż dwóch tysięcy lat. Stąd też to właśnie Finowie przypisują sobie powstanie sauny. Oni również połączyli dwie techniki stosowane obecnie w saunach: saunę parową (gorąca para) i suchą (gorące powietrze).

Pierwsze sauny powstały z rowów wykopanych w zboczu i służyły jako domy w okresie zimowym. Źródłem ciepła w tych „saunach” był kominek, w którym umieszczano kamienie, co jakiś czas polewano je wodą, przez co znacznie wzrastała wilgotność. Pojawiająca się nagle para wzmagała efekt nagrzewania. Ulepszając budowę sauny konstruktorzy poszli w dwóch równoległych kierunkach. W jednym oddzielono saunę od pomieszczeń mieszkalnych utrzymując taką samą formę nagrzewania – kominek. Tego typu sauna miała dach i ścianę frontową zbudowaną z drewnianych belek. Sauny o takiej budowie są w użyciu do dzisiaj. Drugim kierunkiem, który również przetrwał do dnia dzisiejszego jest tzw. „savusauna” (dymna sauna). Wyglądała ona jak jednoizbowa drewniana chata z otwartym piecem kamiennym. Dym powstający ze spalania drewna wydobywał się do środka pomieszczenia i tworzył przyjemny aromat. Foto

Sauna od początku była stosowana w celach higienicznych – ciało było czyszczone poprzez pocenie się i używanie brzozowych gałązek. Następnie opłukiwano się w jeziorze lub rzece a zimą poprzez tarzanie się w śniegu. Po takim zabiegu zakładano czyste ubranie. Na początku XIX wieku zaczęto stosować piec, w którym kamienie zostały przykryte metalowym stożkiem połączonym z kominem odprowadzającym dym. Piec wyposażony został w drzwiczki, które umożliwiały, poprzez ich otwieranie bądź zamykanie, regulowanie temperatury w saunie. Drzwiczki były również potrzebne po to, by można było polewać kamienie wodą.

Po wynalezieniu mydła zmienił się sposób korzystania z sauny. Obok pieca ustawiano oddzielnie podgrzewany pojemnik z wodą i mycie odbywało się wewnątrz. W saunach publicznych znajdowało się oddzielne pomieszczenie, w którym się myto, po czym wchodzono do nagrzanego pomieszczenia. Z czasem taki model zastosowano w saunach prywatnych. W latach trzydziestych sauny miały piec, w którym palenisko wyraźnie oddzielono od kamieni umieszczając je w metalowej obudowie. Stan ognia decydował o temperaturze.

Obecnie, według podręczników fizykoterapii, sauna (łaźnia fińska) to dobrze izolowane pomieszczenie, w którym ściany wyłożone są drewnem, a drewniane ławy (bez gwoździ i części metalowych) ustawione są kaskadowo. Takie ułożenie ław umożliwia korzystającym z kąpieli zwiększanie temperatury dzięki przebywaniu na różnej wysokości.